Uri ng Pangungusap ayon sa Kayarian/Pagkabuo

May apat (4) na uri ng pangungusap ayon sa pagkabuo o kayarian.

1. Payak – isang diwa lang ang tinatalakay.

- maaaring may payak na simuno at panaguri.

Hal. Maraming biyayang bigay ang Panginoon sa mga tao.

2. Tambalan – may higit sa dalawang kaisipan.

- binubuo ng dalawa o higit pang sugnay na nakapag-iisa.

- ginagamitan ng pangatnig na magkatimbang

Hal. Ang biyaya ay kusang-loob na ibinibigay at ito ay kaloob na                                        walang bayad.

Ang mga pangatnig na magkatimbang ay at, pati, saka, o, ni , maging, ngunit.

3. Hugnayan – pangungusap na binubuo ng isang sugnay na makapag-iisa at                                     sugnay na di makapag-iisa.

- ginagamitan ng pangatnig na di-magkatimbang ( kung, nang,                                     bago, upang, kapag, dahil sa, sapagkat)

Hal. Mabuti ang mag-asawa sapagkat tumutulong sa mga kapitbahay na nangangailangan.

( ang may salungguhit ay sugnay na makapag-iisa; walang salungguhit ay sugnay na di makapag-iisa)

4. Langkapan – pangungusap na binubuo ng tambalan at hugnayang                                                    pangungusap. ( binubuo ng 2sugnay na nakapag-iisa at                                                sugnay na di nakapag-iisa)

Hal.   Mabuti ang mag-asawa at sila ay may busilak na puso dahil sinusunod                   nila ang utos ng Panginoon.

(walang salungguhit ay sugnay na makapag-iisa; may salungguhit sugnay na di- makapag-iisa)

(courtesy of PHOENIX Pluma 6 Wika at Pagbasa)

Philippine National Anthem – sign language

,

how great thou art…

Salita…ano ito?

Ang salita ay mga titik at pantig na pinagsama-sama na nagtataglay ng kahulugan.

Mayroong apat na tinatawag na Kayarian ng Salita. Ang mga sumusunod ay;
             • Payak – salitang binubuo ng salitang-ugat lamang.
                                 Halimbawa:  ama, buhay, yaman
                       May mga salitang payak ngunit anyong inuulit ang salita.
                                 Halimbawa:   singsing,pakpak
              • Inuulit – kung ang kabuuan ng salita o ang pantig/mga pantig sa unahan ay inuulit.
                      Pag-uulit na ganap –  buong salitang ugat ang inuulit.
                                                                        Halimbawa:  araw-araw, ulit-ulit
 
                     Pag-uulit na di-ganap –    kung ang unang pantig o unang dalawang pantig ng salitang ugat ang inuuli.
                                                                       Halimbawa:   sasarap, minu-minuto   
             
                 • Maylapi - ito ay binubuo ng salitang-ugat at ng isa o higit pang panlapi.
                                                Uri ng Panlapi
                               Unlapi – ang panlapi ay nasa unahan ng salitang-ugat. 
                                                   halimbawa:  mag+tipid = magtipid
                               Gitlapi – nasa sa gitna ng salitang-ugat anggitlapi
                                                   halimbawa: in+mahal = minahal
                                                                                in+luto = linuto = niluto
                               Hulapi – ang panalapi ay nasa hulihan ng salitang-ugat
                                                    halimbawa:  an+alaga = alagaan
                                                                                an+laro = laruan
                              Kabilaan – ikinabit ang mga panlapi sa una at huli ng salitang-ugat.
                                                        halimbawa:  pag- + -in + -an + salita = pinagsalitaan
                              Laguhan - ikinabit ang mga panlapi sa una, gitna, at huli.
                                                        halimbawa:  pag- -um + -in + -an + sikap = pagsumikapan
                 •  Tambalan – dalawang salitabg pinagsama upang makabuo ng isang salita.            
                                              Uri ng Tambalan
                            ganap – nagkaroon ng ibang kahulugan ang pinagsamang mga salita.   halimbawa:  dalaga + bukid – dalagambukid (isda)
                           di-ganap – nanatili ang kahulugan ng dawalang pinagdugtong na salita.  halimbawa : dalaga + bukid = babaing taga-bukid 
                        

Fingerspelling online…

As everyone needs to know spelling of words, the hearing impaired/hard of hearing greatly must know it.

To someone who has interest in understanding more the hearing impaired children, you may now practice your skills in finger spelling. Just follow the link below. Enjoy and have fun doing so..

Thanks to Dr. Bill Vicar’s American Sign Language.

http://www.asl.ms/

Filipino, Kasanayan sa Pagkatuto

Here’s a helpful glance for Filipino teachers in the public schools who want to be guided in the objectives to be taught. Please follow the link below…

http://www.scribd.com/doc/7150840/Filipino-Elementary

ICT Training:Smartschools, PBSP

nature-ict-026All schools under the Smartschools Program had their training recently conducted by Philippine Business for Social Progress (PBSP) on ICT Building Classrooms Without Walls: Maximizing the Internet & Creating Online Resources.

This aims to maximize the use of Internet to make teaching and learning process be effective and be accessible to all.

The training was done last April 27-29, 2009 at Cagayan de Oro City at Xavier University which was simultaneously done with the Cebu City training.

Each participating school was represented by 2 teachers . There were 24 teachers participated in Mindanao.

Follow

Get every new post delivered to your Inbox.